กาแฟคั่วอ่อน vs คั่วเข้ม แบบไหนคาเฟอีนมากกว่ากัน? เรื่องที่คอกาแฟควรรู้ก่อนเลือกเมล็ด

 

สำหรับคนที่กำลังเลือกซื้อเมล็ดกาแฟ หลายคนอาจเคยสงสัยว่า กาแฟคั่วอ่อนกับกาแฟคั่วเข้ม แบบไหนมีคาเฟอีนมากกว่ากัน?

ล้างบาง 10 ความเชื่อผิดๆ เกี่ยวกับ "กาแฟ" เช็กลิสต์ข้อมูลแพทย์! (รู้แล้วจะอึ้งในข้อที่ 5)

ความเข้าใจที่พบได้บ่อยคือ กาแฟคั่วเข้มที่มีสีเข้ม รสขม และกลิ่นการคั่วชัด น่าจะมีคาเฟอีนสูงกว่ากาแฟคั่วอ่อน แต่จริง ๆ แล้วการดูระดับการคั่วเพียงอย่างเดียว ไม่สามารถบอกปริมาณคาเฟอีนในกาแฟหนึ่งแก้วได้

เพราะยังมีปัจจัยอื่นที่เกี่ยวข้องอีกหลายอย่าง เช่น ชนิดของเมล็ดกาแฟ ปริมาณกาแฟที่ใช้ วิธีการชง และขนาดของเครื่องดื่ม

กาแฟคั่วอ่อนกับคั่วเข้มต่างกันอย่างไร?

สิ่งที่แตกต่างกันอย่างเห็นได้ชัดคือ สี กลิ่น และรสชาติ

กาแฟคั่วอ่อนมักคงเอกลักษณ์ของเมล็ดไว้มากกว่า และอาจมีรสเปรี้ยวหรือกลิ่นเฉพาะของแหล่งปลูกที่ชัดเจน

ส่วนกาแฟคั่วเข้มจะมีสีเข้มกว่า และมักมีรสชาติไปทางเข้ม ขม และมีกลิ่นจากกระบวนการคั่วเด่นขึ้น

แต่ความแตกต่างเหล่านี้เป็นเรื่องของ โปรไฟล์รสชาติและการคั่ว ไม่ได้หมายความว่ากาแฟที่ขมกว่าจะมีคาเฟอีนสูงกว่าเสมอไป

กาแฟคั่วเข้มมีคาเฟอีนมากกว่าคั่วอ่อนหรือไม่?

คำตอบคือ ไม่สามารถตัดสินได้จากระดับการคั่วเพียงอย่างเดียว

ระดับการคั่วมีผลต่อมวลและองค์ประกอบของเมล็ดกาแฟ แต่ปริมาณคาเฟอีนที่ได้รับจริงยังขึ้นอยู่กับปัจจัยอื่นด้วย

โดยเฉพาะเมื่อเปรียบเทียบกาแฟที่ชงจริง ควรดูว่าใช้เมล็ดกาแฟกี่กรัม ใช้วิธีชงแบบไหน และเสิร์ฟในปริมาณเท่าไร

ดังนั้นจึงไม่ควรสรุปง่าย ๆ ว่า

“คั่วเข้ม = คาเฟอีนสูง”

หรือ

“คั่วอ่อน = คาเฟอีนต่ำ”

เพราะในความเป็นจริงอาจแตกต่างกันไปตามวิธีการชงและสูตรของแต่ละแก้ว

ทำไมกาแฟคั่วเข้มจึงรู้สึกว่า “แรง” กว่า?

สาเหตุสำคัญมาจาก รสชาติและกลิ่น ของกาแฟ

กาแฟคั่วเข้มมักให้รสขมและรสชาติที่หนักแน่นกว่า ทำให้หลายคนรู้สึกว่ากาแฟประเภทนี้ “แรง” หรือ “เข้ม” มาก

แต่ความรู้สึกดังกล่าวไม่ใช่เครื่องมือที่แม่นยำในการวัดคาเฟอีน

กาแฟรสเข้มจึงไม่ได้หมายความว่าจะมีคาเฟอีนมากกว่ากาแฟที่มีรสชาติอ่อนเสมอไป

ชนิดของเมล็ดกาแฟมีผลมากกว่าแค่ระดับการคั่ว

อีกเรื่องที่ควรรู้คือเมล็ดกาแฟแต่ละชนิดมีคาเฟอีนแตกต่างกัน

โดยทั่วไป Robusta มีคาเฟอีนมากกว่า Arabica ทำให้กาแฟที่ใช้ Robusta ในสัดส่วนสูงอาจมีคาเฟอีนมากกว่ากาแฟที่ใช้ Arabica เป็นหลัก แม้ระดับการคั่วจะไม่ได้แตกต่างกันมากนัก

ดังนั้น หากต้องการเลือกกาแฟโดยคำนึงถึงคาเฟอีน ควรดูชนิดของเมล็ดควบคู่กับระดับการคั่ว

ปริมาณเมล็ดกาแฟที่ใช้สำคัญมาก

ลองนึกภาพกาแฟสองแก้วที่ใช้เมล็ดชนิดเดียวกัน

แก้วแรกใช้กาแฟในปริมาณหนึ่ง ส่วนอีกแก้วใช้กาแฟมากกว่า แต่ทั้งคู่เป็นกาแฟคั่วระดับเดียวกัน

ปริมาณคาเฟอีนที่สกัดออกมาอาจแตกต่างกันได้

นี่จึงเป็นเหตุผลว่าทำไม การดูคำว่า “คั่วเข้ม” บนถุงกาแฟเพียงอย่างเดียวจึงไม่เพียงพอ

หากต้องการควบคุมคาเฟอีน ควรพิจารณาปริมาณกาแฟที่ใช้ต่อหนึ่งแก้วด้วย

วิธีชงก็มีส่วนทำให้คาเฟอีนแตกต่างกัน

กาแฟ Espresso, Drip Coffee, French Press และ Cold Brew ต่างมีวิธีการสกัดที่แตกต่างกัน

นอกจากนี้แต่ละร้านหรือแต่ละสูตรอาจใช้ปริมาณกาแฟ น้ำ และเวลาในการสกัดไม่เท่ากัน

ด้วยเหตุนี้ กาแฟที่มีสีเข้มเหมือนกันอาจมีปริมาณคาเฟอีนไม่เท่ากัน และกาแฟที่มีรสชาติอ่อนกว่าอาจไม่ได้หมายความว่าคาเฟอีนต่ำกว่า

อยากได้คาเฟอีนมาก ควรเลือกกาแฟอย่างไร?

หากเป้าหมายคือการได้รับคาเฟอีนมากขึ้น ไม่ควรใช้ “ความขม” หรือ “สีเข้ม” เป็นตัวตัดสิน

ควรพิจารณาองค์ประกอบหลายอย่าง เช่น

• ชนิดของเมล็ดกาแฟ

• ปริมาณกาแฟที่ใช้

• จำนวนช็อต

• วิธีการชง

• ขนาดของเครื่องดื่ม

โดยเฉพาะการสั่งกาแฟตามร้าน ควรสังเกตจำนวนช็อต เพราะกาแฟที่มีหลายช็อตสามารถเพิ่มปริมาณคาเฟอีนได้ แม้เครื่องดื่มนั้นจะมีนม น้ำ หรือน้ำแข็งผสมอยู่มากก็ตาม

ถ้าอยากลดคาเฟอีน ต้องเลือกคั่วอ่อนหรือคั่วเข้ม?

ไม่จำเป็นต้องเลือกจากระดับการคั่วเพียงอย่างเดียว

หากต้องการลดคาเฟอีน สิ่งที่ควรให้ความสำคัญมากกว่าคือ ปริมาณกาแฟที่ดื่ม จำนวนช็อต และชนิดของเมล็ด

นอกจากนี้ยังสามารถเลือกเครื่องดื่มที่มีคาเฟอีนต่ำหรือ Decaf ได้ตามความเหมาะสม

สิ่งสำคัญคือไม่ควรคิดว่าเพียงเปลี่ยนจากกาแฟคั่วเข้มเป็นคั่วอ่อนแล้วจะสามารถลดคาเฟอีนได้อย่างแน่นอน

กาแฟเข้มกับคาเฟอีนสูงจึงไม่ใช่เรื่องเดียวกัน

หลายคนใช้คำว่า “กาแฟเข้ม” และ “กาแฟแรง” ในความหมายเดียวกัน แต่ในทางโภชนาการควรแยกให้ออก

ความเข้มของรสชาติ บอกลักษณะของกาแฟ

ขณะที่ ปริมาณคาเฟอีน เป็นเรื่องของสารคาเฟอีนที่อยู่ในเครื่องดื่ม

สองสิ่งนี้มีความเกี่ยวข้องกันในบางกรณี แต่ไม่สามารถใช้แทนกันได้

ดังนั้น หากต้องการเข้าใจเรื่องคาเฟอีนให้ถูกต้อง ควรดูข้อมูลมากกว่าความขมและสีของกาแฟ

สรุป กาแฟคั่วอ่อนหรือคั่วเข้ม คาเฟอีนมากกว่ากัน?

กาแฟคั่วอ่อนและคั่วเข้มไม่สามารถตัดสินได้ง่าย ๆ ว่าแบบใดมีคาเฟอีนสูงกว่าในทุกกรณี

ระดับการคั่วมีผลต่อสีและรสชาติอย่างชัดเจน แต่ปริมาณคาเฟอีนยังขึ้นอยู่กับชนิดของเมล็ด ปริมาณกาแฟ วิธีการชง และขนาดของเครื่องดื่มด้วย

ดังนั้น ครั้งต่อไปที่เลือกกาแฟ อย่าดูเพียงว่าเมล็ดมีสีเข้มหรือรสชาติขมแค่ไหน หากต้องการควบคุมคาเฟอีน ให้พิจารณาปริมาณและวิธีชงร่วมด้วย

เพราะสุดท้ายแล้ว “กาแฟเข้ม” ไม่ได้แปลว่า “คาเฟอีนสูง” เสมอไป